Kayýt: Aug 25, 2007 Mesajlar: 320 Nerden: çÎy@ yÊ hErEkQL
Tarih: Pts Eyl 10, 2007 7:08 pm Mesaj konusu:
Dersên Kurdî - Kürtçe Dersler - 16(W- 9 Bajarê me )
Gund piçûk e, bajar mezin e.
Gundê me gundekî biçûk e. Li gund dukan tine, gundî diçûn bajêr, li wir ti?t û mi?t dikirîn. Gava gundî ji bajêr vedigeriyan, em zarok diçûn pê?iya wan, wan
jî ?ekir didan me. Gava ez hîn li gund bûm, min tim dixwest ez biçim bajêr. Ez cara yekem bi bavê xwe re çûm bajêr. Bavê min hinek pere dabû min, min bi wî
pereyî ji xwe re bestenî kirîbû.
Ji bajarê me re Depê (Karakoçan) dibêjin. Sînameya bajarê me biçûk bû. Heroj film tinebû, carina fîlm hebûn. Min
tenê sê caran li wê sînameyê film sêrkir. Di fîlmeke de hirçê para berda yekî, ew jî ji tirsan bi darê ve hilki?iya, hespê wî jî ji tirsa hirçê bi zîn û bar
ve çû. Qeraja bajêr jî wêçaxê biçûk bû. Gava min bajarên din dît û bi ?ûn ve hatim bajarê Depê, min xwe bi xwe got; “hey bajaro tu çima wiha biçûk
î?” Min ji qeraja bajêr re jî wiha got; “hey qerajê qerajên bajarên mezin, mezin bûne, navên ewropî girtine, bûnin otogar, tu çima hîn qeraj
î?”
Bi rastî ew biçûk jî be, her ti?t lê tinebe jî, ez bîriya bajarê xwe dikim, ez ji bo wî helbestan dinivisînim. Di xewn û xeyalên min de ew
heye. Ezê rojekê cardin biçim wir û bêjim: “Bajaro! Tu bajarekî biçûk, lê xwe?ik î, jiyan bê te nabe!”
Wateya peyvên Kurdî (Kürtçe
sözcüklerin anlami)
ti?t û mi?t : ?eyleri, e?ya ve benzer ?eyleri
gava : …iken, e?er, …di?inde
bestenî : dondurma
bi wî pereyî :
o para ile
kirîbû : satyn almy?tym
ji bajarê me re : ?ehirimize
heroj (her + roj) : her gün
tenê : yalnyz, tek ba?yna
sêr kirin :
seyretmek
hirç : ayy
hilki?în : tyrmanmak, çekilmek
bi darê ve : a?aca
bi .. ve : bu edat(ilgeç) biti?ik anlamyny verir.
zîn : eyer
Hesp bi zîn û bar ve çû. : At eyer ve yük ile gitti.
qeraj : garaj, otogar
wê çaxê : o zaman
bi ?ûn ve : geriye, arka üstü
xwe bi xwe :
kendi kendine
Ewropa : Avrupa
ewropî : avrupaly
bi rastî : do?rusu
bêrî kirin : özlemek
helbest : ?iir
xewn : rüya
Biz bu
derste ismin hallerini ve isim tamlamasyny görece?iz. Bütün dillerde en karma?yk dilbilgisi bölümü ismin halleridir. Bunlary kavramanyn en do?ru yolu her
dili o dilin manty?y içinde kavramaktyr. Kürtçede bu konuda kendine has özeliklere sahiptir.
A – ya?yyan isim halleri
1 –
Tewîneka xwerû = Yalyn hal (nominativ)
Konuda kullanylan ?u sözcükler yalyn halde bulunmaktadyr.
Gund
Gund biçûk e.
Bajar
Bajar mezin
e.
dukan
Li gund dukan tine.
Kysacasy cümle içinde hiç bir de?i?ime u?ramayan sözcükler yalyn haldedir.
2 – Tewîneka tewandî =
bükümlü hal (Akkusativ) bu kimi zaman Türkçenin “i” kimi zaman de “a” halerine deng dü?er.
a)Kürtçede yönelim içeren
cümlelerde bükümlü hal kulanylyr.
Örnek:
dar darê
Ew darê dikire. = O a?acy satyn alyyor.
Ew darê dibîne. = O a?acy görüyor.
Ew av dide
berxê. = O kuzuya su veriyor .
Ew diçe malê = Eve gidiyor.
b) Bükümlü halin kulanymynda eril sözcüklerin son hecesi “a” harfini
içeriyorsa bu harf genelikle yumu?atylarak “ê” ye dönü?türülür.
Örnek
bajar bajêr
Gundî diçûn bajêr
welat welêt
Ez
isal diçim welêt.
a? ê? (de?irmen)
Bavê min i?ev diçe ê?.
c) Yine “i” halindeki eril sözcüklerde büküm takysy dü?er.
Örnek:
Eril
esas durum takysyz ve günlük kulanylan
Ez nanî dixwim. Ez nan dixwim (Ekme?i yiyorum.)
Ez kevirî dibînim. Ez kevir
dibînim.(Ta?y görüyorum.)
Ez bang Sîdarî dikim. Ez bang Sîdar dikim.
(Sîdar’y ça?yryyorum.)
Ez dîkî difiro?im. Ez dîk difiro?im. (Horozu
satyyorum.)
Di?il
Sürekli büküm takysy ile kullanylyr.
Ez sêvê dixwim. (Ben elmayy yiyorum.)
Ez darê dibînim. (Ben a?acy görüyorum.)
Kayýt: Aug 25, 2007 Mesajlar: 320 Nerden: çÎy@ yÊ hErEkQL
Tarih: Pts Eyl 10, 2007 7:14 pm Mesaj konusu:
Dersên Kurdî - Kürtçe Dersler - 19
W11 HESRETA WELAT
Gava ez hîn li gund bûm. tim li wan çiya û baniyên li dora gund digeriyam. Min ji wan avên
zelalên wek ?îrê pêsîrên dayîkan vedixwar, ew hewa ji bêhna sosin û beybûnên zozanan xwe guherandibû mîsk û amberê diki?and nav pi?ik û kezevê. Belê, mehê
carê jî diçûm bajêr.
Gelek caran cîranên me dihatin, em di binê siya daran de rûdini?tin, diketin nav mijûliyan. Car caran jî hevalek dengxwe? dest
davêt kerika gohê xwe, dilorand û stranên li ser dilan ji me re distira.
- Gava tu li ku bû?
- Gava ez li gund bûm.
- Ha li gund! Ba? e, ê te
çi dikir?
- Ez diçûn, derdiketim serê çîya û baniyan.
-Te li dîmena gundê xwe dinêrî?
- Na, li xwe?iya xwezayê sêrdikir.
- Te jî stran
digotin?
- Eh min jî hinek dilorand.
Wateya peyvên Kurdî (Kürtçe sözcüklerin anlamy)
banî = dam üstü
zelal = berak
pêsîr = gö?üs/
kadyn memesi
beybûn = papatya
pi?ik = akci?er
kezev = karaci?er
mijûlî = muhabet/ u?ra?y
dengxwe? = güzel ses
kerik = kula?yn iç
kysmy
Rêziman
Dema bori 2 / çîroka dema borî(durativ)= 2. geçmi? zaman, yada ?imdiki zaman hikayesi.
Kürtçe’de de Türkçe gibi
?imdiki zaman takysy geçmi? formu ile birlikte kullanylyyor. Bu form özelikle geçmi? zaman içinde syk syk tekrarlanan eylemleri dile getirmek için kulanylyr.
Bu zamanyn bile?imi.
a) têper (geçi?li fiiler)
?imdiki zaman takysy + geçmi? zaman kökü
Di + got
Min digot = Ben söylüyordum.
Çekim
Olumlu - olumsuz
Min digot. - Min nedigot.* (ben söylemiyordum.)
Te digot. - Te nedigot.
Wî digot. - Wî nedigot.
Wê
digot. - Wê nedigot.
Me digot. - Me nedigot.
We digot. - We nedigot.
Wan digot. - Wan nedigot.
*?imdiki zamanyn aksine, bu ikinci geçmi?
zamanda olumsuzluk ?imdiki zaman takysy ile birlikte kulanylyr.
Têneper = geçi?siz fiil
?imdiki + geçmi? + ki?i zamiri
zaman takysy - zaman
kökü - takysy
di + keniya + im
Ez dikeniyam = Ben gülüyordum.
Erênî - nerêni.
Ez dikeniyam. - Ez nedikeniyam.(Biz gülmüyorduk)
Tu
dikeniya(yî). - Tu nedikeniya(yî).
Ew dikeniya. - Ew nedikeniya.
Em dikeniyan. - Em nedikeniyan.
Hûn dikeniyan. - Hûn nedikeniyan.
Ew
dikeniyan. - Ew nedikeniyan.
Y?ledi?imiz konuda kullanylan bu ?imdiki zaman hikayesini bir daha okuyalym.
Ez li dora gund digeriyam. = Ben
köy etrafynda geziyordum.
Min avên zelal vedixwar. = Ben berak sulary içiyordum.
Min ew hewa diki?and nav pi?ikê. = Ben o havayy ci?erlerime
çekiyordum.
Ez mehê carê jî diçûm bajêr. =Ayda bir ?ehire gidiyordum.
Cîranên me dihatin. = Kom?ularymyz geliyordu.
Em di binê siya
daran de rûdini?tin. = Biz a?açlaryn gölgesinde oturuyorduk.
Ba? e, lê te çi dikir? = Güzel, ya sen ne yapyyordun.
Ez diçûn, derdiketim serê
çîyan. = Ben gidiyordum, da?lara çykyyordum.
Sen de bu cümlelerdeki fiilerin çekimini ?imdiki zaman hikayesi formuna uygun çek.
Pêhînî 1
Mînak:
(Dema) welat, bûn, pirtûk, xwedin.
Dema ez li welat bûm, min pirtûk dixwend.
1 – (gava) gund, bûn, çiyan gerîn.
2
– (gava) ciwan, bûn, stran gotin.
3 – (dema) ciwan, bûn, xwe cîhan, din dîtin.
4 – (gava) etar (çerçî), hatin, gund, pir tiaht
firotin.
Pêhînî 2 Mînak:
Do tu li mal bûyî? Na, ez do ne li mal bûm.
1 – Te?î di ciwantiya xwe de stran digotin?
2 – Tu
jî li çiya û baniya digeriyayî?
3 – Ma cîran dihatin mala we?
4 – Hûn jî di bin daran de radibûn govendê?
5 – Ma we li welat bi
kurdî dixwend?
?u cumleleri Kürtçe’ye çevirin.
Ben köyde iken, köyün etrafynda dola?yyordum.
Ben o anne memesindeki ak süt gibi
berrak sulardan içiyordum.
Ayda bir ?ehire gidiyordum.
Ço?u zaman kom?ularymyz geliyordu, biz a?açlaryn gölgesinde oturuyorduk.
Ben gidip da? ve
tepelerin üstüne çykyyordum.
Hayyr, do?anyn güzelli?ine bakyyordu.
Eh! Ben de biraz myryldanyyordum.
Kayýt: Aug 25, 2007 Mesajlar: 320 Nerden: çÎy@ yÊ hErEkQL
Tarih: Pts Eyl 10, 2007 7:23 pm Mesaj konusu:
Dersên Kurdî - Kürtçe Dersler - 20
W.12 BELENgAZ
Dibêjin; hebûye tinebûye Belengazekî xwedê hebûye. Qet tistekî wî tinebûye. Biharan pel û pincar civandiye, xwariye; zivistanan jî derketiye nêçîr û
seydê.
gava belengazê xwedê rojek ji rojên zivistanê dîsa derketiye nêçîrê, kêvroskeke belekê rindik ji bin zinarekî wek derba fîstoqê fijiqiye û bi
wes bazdaye. Wî jî serî daye ser. Nêzîka tarî têkeve erdê, pê girtiye. Di wê kêliyê de kêvrosk lê hatiye ziman û gotiye: “Min mekuje, ez ne kêvrosk im,
ez keça pasayê periyan im.”
Her çendî qure qura zikê belengazê xwedê jî bûye, wî ew kêvrosk berdaye. Bi pel û gihayên li ber lat û zinaran zikê
xwe têrkiriye. ji ber ku pir westiyaye, hima li wir di xew re çûye.
Xewneke gelek xwes dîtiye, di xewna xwe de çûye mala bavê kêvroskê. Kêvrosk jî
bûye keçekê delal, xwe bi awayekî gelek xwesik xemilandiye, hatiye, bi destê wî girtiye û wan bi hev re berê xwe dane tirîjê rojê, bûnin zirnixek ji tirîjê
rojê, bi rojêre helyane û firyane.
-Tu dizanî çi bûye? - Na! Çi bûye?
- Dibêjin erd hejyaye! - Na lo! Kê got.
-Min ji radyoyê bîhîst.
-
Kamo miriye - Na lo! Kê ji te re got.
- Memo got. - Kengê miriye?
- Du roj berê.
- Pêê! Berf bariye!.. - Law çi ecêv e. hîn hetanê nîvê sevê jî
her der çîk sayî bû
- Him jî her der girtiye.
Halk arasinda masal anlatilirken genelikle “hebû tunebû” formu kullanilir.
Kayýt: Aug 25, 2007 Mesajlar: 320 Nerden: çÎy@ yÊ hErEkQL
Tarih: Pts Eyl 10, 2007 7:35 pm Mesaj konusu:
Dersên Kurdî - Kürtçe Dersler - 21
Siz de konu da geçen
?u geçi?li fiillerin 3. geçmi? zamana uygun çekimini yapynyz
Civandin, bazdan, girtin, xwarin, berdan, têrkirin, xemilandin, dîtin.
Pêhînî 1
Mînak:
her çendî (her ne kadar)
ne kurd, bûn, ji bo, azadî, Kurdistan têko?în.
Her çendî ew ne kurd jî bûye, ji bo azadiya
Kurdistan têko?iyaye.
(Her ne kadar kürt de olmasada, Kürdistan’yn özgürlü?ü için sava?my?)
1 – ew, ne hatin, diyarî, xwe ?andiye.
2 – wê, Kurdistan, dîtin, evîndar, Kurdistan bûn.
3 – wî ne xwendin, xwe, pê?ve birin.
4 – ew, evîndar, wê, bûn, bav, wî ew, jê
re ne xwestin.
Pêhînî 2
Mînak:
ji ber ku (nedeni ile/ ...di?indan)
birîndar bûn, nekanîn, xwe rizgar, kirin.
Ji ber ku birîndar
bûye, nekaniye xwe rizgar bike.
Yaraly oldu?undan (dolayy) kendini kurtaramamy?.
1 – pir westîn, hima, wir, di xew re, çûn.
2 –
nexwe? bûn, ne kanin, alîkarî, wî, kirin.
3 – otobûs, ne hatin, ew, rabûn, û, çûn.
4 – Ew, wî, lêgerîn, lê, ew, ne dîtin.
Bu
diyalo?u bir arkada?ynla oku.
– Çi dibêjin?
– Dibêjin; hebûye tinebûye!
– Çi hebûye?
– Belengazekî xwedê hebûye.
– Wî biharan çi xwariye?
– Pel û pincar xwariye.
– Lê zivistanan?
– Zivistanan jî derketiye nêçîr û seydê.
– Çi ji ber zinarekî bazdaye?
– Kêvro?keke belekê rindik bazdaye.
– Lê wî çi kiriye?
– Wî jî serî daye ser
– Kengê pê girtiye?
– Nêzîka tarî têkeve erdê, pê girtiye.
– Ba? e, dû re çi bûye?
– Kêvro?k lê hatiye ziman.
– Ji belengazê xwedê re çi gotiye?
– “Min mekuje, ez ne kêvro?k im, ez keça pa?ayê periyan im.”
– Belengaz çi
kiriye?
– Wî ew berdaye.
– Lê bi çi zikê xwe têr kiriye?
– Bi pel û gihayên li ber lat û zinaran zikê xwe têr kiriye.
– Dû re çi kiriye?
– Ji ber ku pir westiyaye, hima li wir di xew re çûye.
– Wî çi xewn dîtiye?
– Di xewna wî de
kêvro?k bûye keçeke delal.
– Wî û keçikê çi kirine?
– Bi destê hev girtine û berê xwe dane tirîjê rojê.
– Dû re çi bûye?
– Divê hîn çi be, belengaz miriye.
Yukarydaki diyalo?u Türkçeye çevirin!
W-11
BIHARA RENGÎN
Sar û serma zivistanê
bi Newrozê re konê xwe ji welatê me barkiribû. Belê, êdî bêhna bihara rengîn li cîhanê hêwirîbû. Gul û beybûnên kesk sor û zer, li gel wan yên mor, gewez,
tûtik û binev?î xweza xemilandibû. Min jî dixwest tevê vê dîlana rengên xwezayê bibim. Lê bizina bavê min ya belek û gayê bavê min yê gewr wenda bûbû.
Divyabû ez li wan bigerim. Min ne çolên bê ser û bin, ne jî çiyayên pîroz hî?t. Lê min ew nedît. Sola min ya rastê dirya, yanê qeli?î, lingê min yê çepê ket
ber kevir û derizî. Lema ez ji vê xwe?iya biharê bêpar mam. Wek kûtek bê mecal di nav xaniyên gund de mam. Belê xaniyên gund, yên ji kevirên gewr ên
girnû?in, dîmenek vik û vala para min ketibû.
Wateya peyvên kurdî (Kürtçe sözcüklerin anlamy)
kon : Çadyr, kyldan dokuma göçebe çadyry
êdî : artyk
bêhna bihara rengîn : renkli baharyn kokusu
Li cîhanê hêwirî bû. : Dünyayy sarmy?ty/ i?gal etmi?ti
li gel wan : onlaryn yanynda
gevez : kahveye çalan kyrmyzy
tûtik : turuncu
binev?î : menek?e rengi, açyk mor
xweza : doga
tevê : birlikte, katylym, içine kary?ma
Kayýt: Aug 25, 2007 Mesajlar: 320 Nerden: çÎy@ yÊ hErEkQL
Tarih: Pts Eyl 10, 2007 7:44 pm Mesaj konusu:
Dersên Kurdî - Kürtçe dersler
-24
W 13
Awirên Yarê
Rojeke biharê ye, ez li pastexanê rûnistime, qehwê vedixwim. Di wê kêliyê de evîna ber
dilê min ket hundir. Wê berê ez ne dîtim, tenê min ew dît. Min bala xwe da bejn û bala wê. Ew çû, li maseya hemberê min rûnist. Bi carê ve em hatin çavçavan,
wan çirûskên awirên wê ez mest kirim, wek kesekî tevizî di cîhê xwe de lal bûm, mam. gava wê bang min kir, ji ber wê mestbûnê min nekanî ku ez bersiva wê
bidim. Ew ji wê maseya hember rabû û hat ber min sekinî, berê li rewsa min nêrî û li pey bi carê ve;
“Hêê çi bû?” got.
Ez bi
veciniqîn ji wê mestbûnê rabûm û min got;
“Lê dîlberê, wan awirên te ez mest kirim!”
Wê jî bi devkenî:
“Ooo lawikê evîndar bûye
helbestwanekî romantîk!”
Min jî got:
“De henekan cîh bihêle, ma te ez nedîtim, tu çima çûyî maseya din?”
“ Na min tu
nedît!”
Wateya peyvên kurdî (Kürtçe sözcüklerin anlami)
evîn : ask
evîna ber dilê min : gönlümün aski
Wê berê ez nedîtim : O
önce beni görmedi.
bejn û bal : boy pos, endam
çavçavan : gözgöze
Em hatin çavçavan : gözgöze geldik.
çirûsk : kivilcim, isin,
awir :
bakis
mest kirin : etkilemek, sasirtmak
tevizî : uyusmus, uyusuk
bang kirin : çagirmak.
bersiv : cevap
rews : durum
bi carê ve :
aniden
veciniqîn : ürkmek
evîndar : asik
helbest : siir
helbestwan : sair
Te ez neditim. : Sen beni görmedin
Rêziman
Forma serveyî (ergativ) = bükümlü çekim.
a) gava bireser xwerû be. = nesne (obje) yalin halde bulundugunda
Konuda geçen su cümleleri
bir daha okuyun.
Wê berê ez nedîtim, tenê min ew dît. : O önce beni görmedi, sadece ben onu gördüm.
Wan çirûskên awirên wê ez mest kirim. : Onun
bakisinin kivilcimlari beni mest etti.
“Lê dîlberê, wan awirên te ez mest kirim!” Hey dilber, o bakislarin beni mest etti.
Ma te ez
nedîtim?” : Sen beni görmedin mi?
Na min tu nedît! : Hayir ben seni görmedim.
Dilbilgisi ilminde bu forma “ergativ” yani bükülmüs fiil çekimi denir. Sakin bu formu pasif form
ile karistirmayin, her ne kadar çeviride böyle gözüksede, pasif form degildir, biz ileride pasif formu görecegiz. Anlasilmasi için örnek olarak ilk cümleyi
alip tahlil edelim:
Wê berê ez nedîtim, tenê min ew dît.
Bu cumlede “wê” özne dir. Bu özne bükümlü halde bulunmaktadir.
Cumledeki
“ez” nesne dir ve yalin halde dir.
Özne bükümlü, nesne yalin halde oldugundan dolayi fiil nesnenin takisini aliyor, yane “ez
dîtim”
Cümle kelimesi kelimesine söyledir.
Onun (tarafindan) önce ben görülmedim.
Cümlenin esas anlami: O beni görmedi.
Bu
kürtçeye has form, dile siirsel bir güzellik veriyor. sunu da unutmayin; bu form sadece geçisli fillerde vardir.
Erênî: Nerênî:
Wî ez dîtim. Wî
ez nedîtim.
(O benî gördü.) (O beni görmedi.)
Wî tu girtî Wî tu negirtî.
Wî ew dît Wî ew nedît.
Wî em girtin. Wî em negirtin.
Wî hûn
dîtin. Wî hûn netîtin.
Wî ew girtin. Wî ew negirtin.
Kayýt: Aug 25, 2007 Mesajlar: 320 Nerden: çÎy@ yÊ hErEkQL
Tarih: Pts Eyl 10, 2007 7:47 pm Mesaj konusu:
Dersên Kurdî - Kürtçe Dersler - 25
?u
örne?e de bakyn!
Awirên wê ez ku?tim. :Onun baky?lary beni öldürdü.
Yada öz biçimi ile : Onun baky?lary tarafyndan ben öldürüldüm.
Awirên wê
tu ku?tî.
Awirên wê ew ku?t.
Awirên wê em ku?tin.
Awirên wê hûn ku?tin.
Awirên wê ew ku?tin.
Wan çirûskên awirên wê ez mest kirim.
Wan çirûskên awirên wê tu mest kirî.
Wan çirûskên awirên wê ew mest kir.
Wan çirûskên awirên wê em mest kirin
Wan çirûskên awirên wê hûn mest
kirin
Wan çirûskên awirên wê ew mest kirin
b) Fiil geçmi? zamanda nesneye göre ço?ul takysy alyr.
Geçmi? zaman kullanymynda nesne ço?ul
olunca, o nesnenin ço?ul olu?u fiilin aldy?y ço?ul takysyyla anla?ylyr. Kürtçede geçi?li fiiller geçmi? zamanlarda özelikle nesneli cümlelerde özünde özneye
göre çekilmezler, zira bu fiiller geçmi? zamanda infin (çekimsiz)dirler. Sadece nesneye göre ?ekil alyr. Fiiller nesne tekil olunca tekil, ço?ul olunca da
Kayýt: Aug 25, 2007 Mesajlar: 320 Nerden: çÎy@ yÊ hErEkQL
Tarih: Pts Eyl 10, 2007 7:48 pm Mesaj konusu:
Dersên Kurdî - Kürtçe Dersler - 26
RÊWÎ
Ez rêwî me, ez ê sibe biçim welat. Dilhejîkê wisa ez girtime, dikim ku bifirim. Eger ev dilhejî wisa biçe, bi
rastî jî ez ê bifirim. Ez û Sîdar em bi hev re diçin. Em ê bi balafirê bifirin û di nav çend saetan de li welat daynin. Ez ê berê wî erdê welat ramîsim. Hûn
ê jî wisa bikin? Hima li pey ez ê wê hewa xwe? a wekî derman biki?înim nava pi?ikê. Em ê bigerin li wan çîyan û baniyan, dê bêhna me vebe, gulên ?ahiyê di
rûyê me de vebide. Bêguman em ê ava kaniyên welêt jî, bi têra dilê xwe vexwin û kesera xwe bitefînin.
- Belê, belê hûn ê biçin, hesreta dilên xwe
bitefînin. Eh! Xwedê ji me re jî kerîm e, em ê jî di xewnên xwe de biçin welat. Wê bayê evîna dil giyana me bigire, bibe welat û gav bi gav bigerîne.
- Ez ê îranîstîk bixwînim, Tu yê çi bixwînî?
- Ez ê jî ji îranîstîk be?a kurdî bixwînim.
- Gelo wê ev keçikên li vir çi bixwînin?
- Ew ê
jî be?a civaknasî bixwînin.
- Emê zanîngehan biqedînin û xwe ji avakirina welat re amade bikin.
- Wê welatê me bi awayekî nûjen were avakirin.
Wateya peyvên Kurdî (Kürtçe sözcüklerin anlami)
rêwî /rêwîng : yolcu
dilhejî : heyecan, gönül titremesi
Dikim ku bifirim. : uçasym
Kayýt: Aug 25, 2007 Mesajlar: 320 Nerden: çÎy@ yÊ hErEkQL
Tarih: Pts Eyl 10, 2007 7:52 pm Mesaj konusu:
Dersên Kurdî -
Kürtçe Dersler - 28
Ziman
Dilovan û Bengî rûni?tine, li ser zimanan dipeyivin, dîtina herdûyan wiha ye: Her ziman
kulilkek ji baxçê xwezayê ye. Divê her mirov bi vî nêrînê li zimanan binêre. Wiha nenêre jî, divê bi kêmasî ji zimanan re rêz bigire. Di nava zimanan de
zimanê herî girîng jî zimanê dayîkê ye. Bi gotineke hê kûrtir, zimanê dapîr û bapîran e. Eger mirov bikane zimanên din jî fêrbibe, ti?tekî gelek ba? e. Di
dawiyê de li ser kurdî peyivîn.
Dilovan : “Em kurd bi her zimanî dinivîsin û dixwînin, lê nikanin bi zimanê xwe bixwînin! Rast ev ji bo me ne
?erm e?”
Bengî: “Eger mirov nikanibe bi zimanê dayîkê binivîse û bixwîne, bi rastî jî ?erm e.”
Dilovan: “Tu dikanî bi
kurdî binivîsî û bixwînî!”
Dildar: “Ez nizanim çawa bêjim! Bi rastî ez dixwezim fêrê nivisandin û xwendina kurdî bibim, lê ta niha hê hîn
ne bûme.”
Bengî: Ez dikanim bi kurdî bixwînim û binivisînim. Ez dixwezim hînê soranî û kirdkî jî bibim!”
Dilovan: “Xwezil
bi dilê te! Divê ez jî di demeke kin de fêrê nivîsandin û xwendina kurdî bim!”
Dildar serê xwe kir ber xwe. ?eydayê lê nêrî û:
“Çi bû? Te te fedî kir?”
Bengî: “Nizanim! Ti?tek wilo! Ez dikim rabim, biçim mal.
?erm : utanç, ayyp
dîtin :
görü?
wiha : ?öyle
Dîtina herduyan wiha ye. :Ykisinin görü?ü ?öyledir.
kulîlk : çiçek
nêrîn : baky?
bi vê nêrînê : bu baky?la
kêmasî
: eksiklik, en az
bi kêmasî : en azynda
rêz girtin : saygy göstermek, hürmet etmek, tolerans göstermek.
rêzdar : sayyn
girîng : Önemli mühim
herî girîng : en önemli
herî : azami
kurt/ kin : kysa
kurtir : en kysa
dapîr û bapîran : nineler ve dedeler, atalar
fêrbûn / hîn bûn
SSS
Arama
Üye Listesi
Kullanýcý Gruplarý
Profil
Özel mesajlarýnýzý kontrol etmek için giriþ yapýn
